Het is zo’n cliché die waar is: wanneer je een aantal maanden naar het buitenland gaat, leer je van alles over jezelf en over het leven. Dat is natuurlijk één van de dingen die de hele ervaring zo bijzonder maakt. Die lessen ook weer hier terug in Nederland toepassen is trouwens niet altijd even makkelijk. Ik merk dat ik nu ik terug ben in Nederland weer bizar snel wen aan hoe alles er hier aan toe gaat. Maar dat is iets voor in een andere post.

Ik kan me voorstellen dat dit een onderwerp is waar je super benieuwd naar bent als je zelf ook van plan bent om een tijdje in het buitenland te gaan wonen. Als je een beetje bent zoals ik, struin je het hele internet af op zoek naar ervaringen en tips van anderen. Daarom heb ik eens geprobeerd concreet te maken wat nou de levenslessen zijn geweest die ik heb opgedaan tijdens mijn zes maanden wonen en reizen in Zuid-Afrika. Hier komen ze!

#1 – Verschillende culturen geven verschillende perspectieven

Wat ik daarmee bedoel? Wanneer je omgeven wordt door een internationale groep mensen, krijg je veel mee van de verschillende culturen en omgangsvormen. Zo wordt ineens je hele idee van wat normaal is, een klein beetje gekanteld. Ik leerde op dit punt vooral veel van de Amerikanen. We zien de typische Amerikaan vaak als een lichtelijk overdreven, oppervlakkig persoon. Nou kan ik dat laatste gelijk onderuithalen, want alle Amerikanen die ik in Zuid-Afrika heb ontmoet waren alles behalve oppervlakkig. Overdreven? Dat soms wel. Maar ik ben erachter gekomen dat die neiging om uitgebreid je gevoelens te uiten, soms goed van pas kan komen. Dat wij Nederlanders soms wel érg nuchter zijn, en dat een beetje hysterie dan geen kwaad kan.

#2 – Flexibiliteit

Ik weet niet zo goed of dit er vooral mee te maken heeft dat ik in Afrika heb gezeten, of dat dit gewoon komt door het karakter van een uitwisseling en de cultuur die onder de uitwisselingsstudenten heerst. In ieder geval heb ik nog nooit een half jaar lang zo weinig in mijn agenda gekeken, als in Zuid-Afrika. Dat kwam vooral doordat alles niet zo strak gepland stond, en dat was eigenlijk heerlijk. Zo kon je een uur van tevoren makkelijk nog mensen vinden om mee uit eten te gaan, en was elk weekend een nieuw avontuur. In het begin bleef ik constant tegen mezelf herhalen: “go with the flow!” Dat was ook een beetje voor de grap hoor, maar ik vond het wel echt een beetje lastig om niet volgens een vast schema met vaste afspraken te leven. Maar uiteindelijk heeft het me juist heel veel spontaniteit opgeleverd, en ook het besef dat je die strakke planning eigenlijk helemaal niet altijd nodig hebt. En dat geeft veel vrijheid, want als dan eens iets niet gaat zoals verwacht, ga je toch gewoon door naar het volgende?

#3 – Vertrouwen in mezelf

Ik denk dat dit iets is dat elke uitwisselingsstudent kan bevestigen. Wanneer je ervoor kiest om een paar maanden te gaan wonen en studeren in een land waar je niet thuis bent, met mensen die je van tevoren nog niet kent, spring je eigenlijk het diepe in. Dat is eng in het begin, maar als dan langzaam maar zeker blijkt dat het goed gaat, zorgt het voor een enorme boost van het vertrouwen in jezelf. Zo voel ik me nu een stuk zekerder op sociaal gebied – ik heb toch maar weer heel veel leuke nieuwe vrienden gemaakt! – en voel ik me ook een stuk onafhankelijker. Hoewel ik echt wel eens met het thuisfront aan de telefoon heb gehangen voor vragen of dilemma’s, heb ik het uiteindelijk toch allemaal zelf voor elkaar gekregen.

Tafelberg

#4 – Delen & doorzetten

Deze moet ik echt even toelichten. Het heeft te maken met mijn projectje Is Apartheid Over. Dit begon als een klein idee, waar ik wel erg enthousiast van werd. Ik vond het echter ook nogal eng om erover te vertellen aan vrienden, want wie gaat er nou zomaar, zonder aanleiding, mensen interviewen? Nu ik het zo zeg vind ik het niet super raar klinken eigenlijk, maar op dat moment was ik er onzeker over. Tóch besloot ik het te vertellen, deels ook met de gedachte dat ik deze mensen “misschien na dit half jaar nooit meer zou zien”. Dat maakte de drempel natuurlijk gelijk een stukje lager! En gelukkig kreeg ik alleen maar hele enthousiaste reacties.

Maar dat niet alleen: doordat ik er mensen over had verteld, gingen ze met me meedenken, en bleven ze vragen naar hoe het nou met mijn project ging. En dat zorgde dus voor het tweede gedeelte: het doorzetten. Er waren heel veel momenten tijdens het project dat ik opnieuw dacht: moet ik dit nou wel doen. Toen ik twee interviews kwijtraakte bijvoorbeeld, of toen ik erachter kwam dat sommige mensen het totaal niet met mijn project eens waren. Het enthousiasme van de mensen om me heen, heeft me op die momenten laten doorzetten. En dat heeft uiteindelijk tot een resultaat geleverd waar ik super trots op ben, én dat ik nu zelfs kan gaan gebruiken voor mijn scriptie! (daarover later deze week meer)

#5 – Veel met mensen zijn geeft me energie!

Ik ben een hele lange tijd een soort van bang geweest om moe te zijn, besef ik nu. Ik was ooit een soort van overspannen (zoals ongeveer iedereen van onze leeftijd, geloof ik) en sindsdien ben ik wel érg goed in mijn grenzen aangeven – waar Melle trouwens laatst een mooi stuk over schreef. In Zuid-Afrika gooide ik het eens over een andere boeg. Geen “moeten” van mezelf betreft studie of muziek, meer dat go with the flow dus weer! En toen kwam ik erachter dat ik juist meer energie had. Nog steeds had ik die momenten alleen wel echt nodig hoor, en ik zal altijd iemand blijven die het best fijn vindt om dingen alleen te doen. Maar vaker dingen samen doen, daar werd ik gewoon zo blij van!

Dit is een les die denk ik voor iedereen anders zal zijn. Waar het op neerkomt, is dat een paar maanden op een andere plek wonen je de mogelijkheid geeft om dingen eens écht anders te doen. Voor mij was dat meer met mensen zijn, voor andere mensen misschien iets heel anders.

 

#6 – Kleine dingen kunnen een groot verschil maken

Wonen in een land zoals Zuid-Afrika, waar de verschillen tussen rijk en arm enorm zijn, vond ik in het begin heel lastig. Ik voelde me niet alleen machteloos, want je kan nooit iedereen helpen, maar ook nogal ongemakkelijk. Want wat doe je nou, als een dakloze op straat je aanspreekt? Ik had altijd geleerd om ze gewoon voorbij te lopen op vakantie, maar nu ik er zelf woonde voelde ik me onderdeel van het systeem. Ik voelde een bepaalde verantwoordelijkheid.

Gelukkig kwam ik bij de cursus terecht waarbij we vrijwilligerswerk gingen doen in de dichtstbijzijnde township, en dat veranderde mijn hele perspectief. We hebben hier namelijk ontzettend veel gepraat over dit soort ingewikkelde onderwerpen. En zo kwamen we er al pratend achter dat een kleine actie een grote impact kan hebben. Wat betreft die daklozen, nam ik me voor om in ieder geval altijd vriendelijk te groeten: de ander te benaderen als een persoon. En af en toe heb ik ze iets gegeven. En nee, daarmee los ik inderdaad niks op, en misschien geven ze het wel uit aan alcohol. Maar het signaal dat ik wilde afgeven, was: jij bent een mens, net als ik, en dat erken ik. En wie weet wat zo’n boodschap weer uiteindelijk voor impact kan hebben op het leven van iemand. Misschien geeft het net dat beetje extra zelfvertrouwen om toch te proberen een baan te vinden – bijvoorbeeld.

Dat waren de belangrijkste lessen die ik uit mijn tijd in Zuid-Afrika heb meegenomen. Deze lessen zijn natuurlijk heel erg gebonden aan wie ik ben, en aan het land waar ik naartoe op uitwisseling ben gegaan. Al met al kan ik het iedereen aanraden om een tijd in het buitenland te studeren. Het zal je ontzettend veel leren over jezelf, en het is een unieke mogelijkheid om dingen eens vanuit een totaal ander perspectief te bekijken.

Lees hier meer over mijn semester abroad ervaringen